Aannemingsovereenkomst vs. overeenkomst van opdracht

Als ondernemer kun je verschillende soorten overeenkomsten sluiten met andere partijen. Het is daarbij van belang dat je goed bedenkt wat voor overeenkomst je wil sluiten, en wat het sluiten van deze overeenkomst voor gevolgen met zich meebrengt. Zo liep een onderneming uit Amsterdam onlangs tegen de lamp, omdat zij zich vergiste in de afspraken met haar contractspartij. Hoe dit precies zit, licht onze civielrechtjurist Lizzy Jansen toe.

Wat speelde zich af?
In deze zaak gaat het om twee ondernemingen: Puccini en DAY. Puccini verkoopt chocolade en bonbons.  DAY is een adviesbureau op het gebied van merken en bestemmingen.

Puccini benaderde DAY voor het ontwerp van een nieuw winkelconcept voor haar winkels. DAY zou het hele traject op zich moeten nemen: van ontwerp tot en met realisatie en implementatie van het concept in de winkels. De werkzaamheden werden niet door DAY uitgevoerd: hier moest Puccini zelf derden voor inschakelen. Partijen kwamen tot overeenstemming, en uiteindelijk tekende Puccini de offerte met de bijbehorende algemene voorwaarden van DAY.

In de algemene voorwaarden van DAY stond dat opdrachten aan derden door de opdrachtgever (Puccini) werden verstrekt, dat de opdrachtgever in verzuim was als een factuur niet tijdig werd betaald en dat DAY niet aansprakelijk was voor fouten of tekortkomingen van door opdrachtgever ingeschakelde derden.

Na het uitvoeren van de laatste werkzaamheden verzond DAY de laatste factuur aan Puccini, maar Puccini betaalde niet. Ook na verschillende aanmaningen betaalde zij het bedrag niet. De reden hiervoor was volgens Puccini omdat DAY de winkels qua interieur kwalitatief niet goed afwerkte. Dit zou komen door een goedkope materiaalkeuze en geen nette details. Hoewel partijen met elkaar in gesprek bleven, kwam het niet tot een oplossing.

Kort geding
Uiteindelijk spande Puccini een kort geding-procedure aan. Puccini vorderde primair nakoming van de overeenkomst, en subsidiair vervangende schadevergoeding in verband met gebreken à € 58.890,-, waar DAY volgens haar voor verantwoordelijk zou zijn. De rechter wees deze vordering niet toe, omdat de gesloten overeenkomst te kwalificeren was als een overeenkomst van opdracht in plaats van een aannemingsovereenkomst. DAY was dus niet de aangewezen partij om de gebreken te herstellen: dat waren de door Puccini zelf ingeschakelde derden. DAY had hooguit een bemiddelde rol.

Vervolgens vond in opdracht van Puccini een deskundigenonderzoek plaats. Hieruit volgde dat er sprake was van zeer gebrekkige uitgevoerde werkzaamheden. De herstelkosten bedroegen bijna € 100.000,-. Naar aanleiding hiervan startte Puccini weer een rechtszaak tegen DAY.

Wat vond de rechter?
Naast betaling van dit bedrag, vorderde Puccini ook een zogeheten ‘verklaring voor recht’ dat zij niet langer de openstaande facturen hoefde te betalen. De facturen had Puccini namelijk nog steeds niet voldaan. Maar de rechter kende ook deze vordering van Puccini niet toe.

Net als de voorzieningenrechter, vond ook deze rechter dat geen aannemingsovereenkomst tot stand kwam, maar een overeenkomst van opdracht. De reden hiervoor was omdat in de offerte stond opgesomd welke werkzaamheden DAY voor Puccini zou verrichten. Uit deze opsomming bleek niet dat DAY aan Puccini heeft aangeboden het verrichten van werkzaamheden die bestaan uit “het vervaardigen of bewerken van voorwerpen van stoffelijke aard” – wat een criterium is bij de aannemingsovereenkomst – maar het maken van een ontwerp voor een nieuwe inrichting van Puccini, en het realiseren van dat ontwerp door het begeleiden van derden. DAY bood dus niet aan om zelf de werkzaamheden in de winkels uit te voeren, maar slechts om die werkzaamheden te begeleiden. Een en ander sloot ook aan bij de algemene voorwaarden van DAY én bij de feitelijke gang van zaken.

Nu er sprake was van een overeenkomst van opdracht in plaats van een aannemingsovereenkomst, en DAY slechts als bouwbegeleider handelde, was DAY op grond van de overeengekomen algemene voorwaarden niet aansprakelijk voor fouten of tekortkomingen van derden. Puccini had zelf rechtstreeks de derden moeten aanspreken op de in de rapportage gestelde tekortkomingen. Ook bleek volgens de rechter niet dat DAY tekortschoot in de rol van begeleider van de werkzaamheden. Uit e-mail correspondentie bleek dat DAY diverse malen een poging deed om tot afronding van de nog openstaande opleverpunten te komen, maar dat de houding van Puccini die afronding uiteindelijk belemmerde. Puccini viste dus achter het net.

Conclusie
Gelet op deze uitspraak zie je hoe belangrijk het is om de juiste contractspartij aansprakelijk te stellen. Bekijk goed wat je hebt afgesproken en met welke partij. Als je de overeenkomst verkeerd kwalificeert, zoals in deze zaak gebeurde, kun je de deksel op de neus krijgen. Deze hele procedure heeft Puccini immers een hoop moeite en (waarschijnlijk) geld gekost, en zij eindigde met lege handen. Als zij van begin af aan de juiste contractspartij had aangesproken, was het heel anders gelopen.

Heb je vragen over je juridische positie? Over welke contractpartij je aansprakelijk moet stellen? Of heb je vragen naar aanleiding van dit artikel of over andere juridische zaken? Neem dan contact met mij op per e-mail jansen@legalmatters.com of telefonisch 088 – 6288 388. Ik help je graag verder!

Lizzy Jansen

Mis niets meer, ontvang wekelijks het laatste juridische nieuws!

Waarom Capri Sun haar vormmerk kwijtraakte

Waarom Capri Sun haar vormmerk kwijtraakte. Vrijbrief om de nietigheid van haar modelregistraties in te roepen?

Door Roos Sibbes | juli 31, 2019

Capri Sun, producent van kinderdrankjes in de bekende sta-zakjes, raakt haar vormmerk kwijt. Wat betekent dat in de praktijk?   Wat speelde zich af? Capri Sun Ag (hierna: Capri Sun) brengt kindervruchtensappen in de bekende ‘sta-zakjes’ op de markt onder het merk CAPRI SUN. Capri Sun heeft in 1997 een Internationale aanvraag voor een vormmerk…

Intersnack kraakt een harde noot met het merkrecht op Tijgernootjes

Intersnack kraakt een harde noot met het merkrecht op Tijgernootjes

Door Bodil Koppejan | juli 10, 2019

Iedereen kent de lekkernij wel van een feestje of van een gezellig avondje op de bank: het Tijgernootje. Sinds 1993 produceert en verhandelt Frito-Lay, eigenaar van Duyvis, de welbekende pinda waarvan de buitenste laag twee verschillende kleuren heeft waardoor er een tijgerpatroon ontstaat. Onlangs boog de rechtbank Gelderland zich over een zaak waarin het uiterlijk…

Koop is koop

De man met de hamer: koop is koop!

Door Babette van de Venne | juli 17, 2019

Op grond van de wet moet aan twee ‘simpele’ vereisten worden voldaan om een rechtsgeldige overeenkomst tot stand te laten komen. Er moet sprake zijn van een aanbod en van de aanvaarding van dat aanbod. Dit klinkt heel simpel, maar vaak ligt het toch iets genuanceerder dan dat. Een goed voorbeeld hiervan is de zaak…

#4, Vakblad Aannemer, waarschuwingsplicht

‘Er blijft weinig over van de eerste etage’: voldoende waarschuwing?

Door Babette van de Venne | april 30, 2019

Bij het uitvoeren van aannemingswerkzaamheden kan schade ontstaan. De opdrachtgever stelt zich in zo’n geval vaak op het standpunt dat er sprake is van wanprestatie, en houdt de aannemer aansprakelijk voor de schade. Aansprakelijk zijn voor schade vindt niemand prettig en zeker niet als de schade groot is. Daarom proberen aannemers hun aansprakelijkheid vaak contractueel…