Bedrag overgemaakt naar verkeerde ontvanger: wat nu?

Als ondernemer zijn financiële handelingen aan de orde van de dag. Met een alerte controller in dienst worden fouten niet snel gemaakt. Toch kan het gebeuren dat je een geldbedrag per ongeluk naar een verkeerd rekeningnummer overmaakt. Onlangs deed de rechtbank Amsterdam uitspraak in een zaak betreffende een zogeheten ‘onverschuldigde betaling’. De zaak kwam groot in het nieuws vanwege het hoge bedrag: bijna een ton! Onze civielrechtjurist Puk Birnie legt uit.

Wat was er aan de hand?
Een man boekte in 2014 twee verschillende bedragen naar  zijn spaarrekening over – dacht hij. De man maakte de bedragen van € 22.000,- en € 70.019,99 namelijk over naar iemand anders door het intoetsen van een verkeerd rekeningnummer. De man stelde zowel zijn eigen bank (ABN AMRO) als de bank van de ontvanger (ING Bank) aansprakelijk. Hij verweet de banken dat zij in hun zorgplicht tekort waren geschoten, omdat ABN niet al het mogelijke gedaan zou hebben om ING ertoe te bewegen de betalingen ongedaan te maken. Op 21 maart 2018 oordeelde de rechtbank Amsterdam dat zowel ABN AMRO als ING niet aansprakelijk zijn voor het onjuist overboeken van deze bedragen.

Onverschuldigde betaling
Hoe werkt de onverschuldigde betaling eigenlijk in de praktijk? Als je een bedrag ‘onverschuldigd’ betaalt, betekent dat dat je het bedrag betaalt zonder dat daar een rechtsgrond voor is. Er bestaan verschillende soorten onverschuldigde betalingen. Voorbeelden: je betaalt een bedrag wat hoger is dan de eigenlijke vordering, je betaalt een schuld die er helemaal niet meer is of je boekt een bedrag over naar een verkeerd rekeningnummer.

Schending zorgplicht
Terug naar de zaak. Het laatste voorbeeld uit de vorige alinea is ook wat de man in deze zaak heeft gedaan. Volgens de voorwaarden van ABN AMRO is de bank niet verplicht om te controleren of de naam van de begunstigde en de andere gegevens juist zijn. De bank voert opdrachten uit op basis van het rekeningnummer van de begunstigde dat in de opdracht wordt vermeld. Indien er een andere naam wordt vermeld dan dat bij het rekeningnummer hoort, dan maakt dit geen verschil. De opdracht wordt dan alsnog uitgevoerd (en dus overgemaakt naar het ingevoerde rekeningnummer).

Indien dit fout gaat zijn banken hiervoor niet aansprakelijk, zo oordeelde de rechter. Volgens de rechter is een klant namelijk zelf verantwoordelijk voor het juist intoetsen van het rekeningnummer. De man verweet dat ABN AMRO haar zorgplicht jegens hem had geschonden, maar dit achtte de rechter niet bewezen. ABN AMRO deed in dit geval alles wat binnen haar macht lag om het geld terug te halen.

In de praktijk
Als er sprake is van een vordering uit een onverschuldigde betaling, dan kun je de rekeninghouder hierop aanspreken. Vaak weet men echter niet welke naam er schuil gaat achter het rekeningnummer. In dat geval kun je het beste aan je eigen bank vragen om contact op te nemen met de bank van de ontvangende onderneming of persoon. Banken hebben in dit stadium namelijk een zogenoemde zorgplicht. Als er sprake is van een onverschuldigde betaling geldt er een interbancaire procedure “onverschuldigde betaling”.  Dit betekent dat je eigen bank contact kan opnemen met de bank van de begunstigde om te vragen of zij contact met de klant opnemen. Zij kunnen dan verzoeken om het geld terug over te maken.

In de praktijk blijkt dat hier wel enige tijd overheen gaat. Je kunt je bank daarom ook vragen de gegevens van de betreffende persoon te verstrekken, zodat je zelf kunt verzoeken om het geld terug te storten.  Het kan natuurlijk gebeuren dat de ontvanger van het bedrag het geld niet wil terugstorten of geen gehoor geeft aan jouw verzoek. In dit geval verstuur je een ‘ingebrekestelling’ waarin je het geld terugeist.  Gaat de ontvanger dan nog steeds niet over tot terugbetaling van het geld, dan kun je naar de rechter gaan.

Dit laatste heeft de man uit de recente uitspraak ook gedaan, en  de rechter stelde hem in die procedure ook in het gelijk. Maar helaas: de ontvanger van dit bedrag boekte het geld direct over naar de rekening van zijn zoontje, die een groot deel van het geld uitgaf.  Toen de man beslag wilde leggen aan de hand van het vonnis, was het al te laat. Om deze reden probeerde hij alsnog zowel ABN ARMO als ING aansprakelijk te stellen, zodat hij op deze manier zijn geld kon terughalen.

Tips
Zodra je merkt dat je geld naar een verkeerde rekening hebt overgeboekt, zorg er dan altijd voor dat je snel handelt.  Neem direct contact op met de bank en – indien het te lang duurt – zorg dan dat je zo snel mogelijk aan de gegevens van de betreffende ontvanger komt, om zo nodig een ingebrekestelling te sturen. Hiermee kun je uiteindelijk – mocht  het nodig zijn – een procedure bij de rechter starten.

Klik hier voor de uitspraak.

Heb jij een bedrag onverschuldigd betaald? Heb je juist een ingebrekestelling ontvangen omdat je een bedrag onterecht hebt ontvangen? Of heb je vragen over dit artikel, of over andere juridische zaken? Neem dan contact met mij op per e-mail birnie@legalmatters.com of telefonisch 088 – 6288 388. Ik help je graag verder!

Posted in ,

Puk Birnie

Mis niets meer, ontvang wekelijks het laatste juridische nieuws!

Bestuurder BV handelt onrechtmatig wat nu

Bestuurder BV handelt onrechtmatig: wat nu?

Door Michel Zaaijer | augustus 22, 2018

Een BV kan aansprakelijk zijn voor schade omdat contractuele of wettelijke verplichtingen worden geschonden. Naast de BV kan de bestuurder achter de BV evengoed aansprakelijk zijn voor schade. Het gebeurt steeds vaker dat bij schade de bestuurder wordt aangesproken als diegene – gelet op zijn wettelijke taakuitoefening – onzorgvuldig of onbehoorlijk handelt. Als vast komt…

Contract taalkundige uitleg of toch de bedoeling van partijen

Contract: taalkundige uitleg of toch de bedoeling van partijen?

Door Puk Birnie | september 26, 2018

Het zorgt bij gesloten contracten vaak voor veel problemen: de ene partij die op basis van de overeenkomst iets anders verwachtte dan de andere partij. In de juridische wereld is er daarom door de Hoge Raad al lang geleden een belangrijk toetsingskader in het leven geroepen, namelijk het ‘Haviltex-criterium’. Uit het Haviltex-arrest volgt dat bij…

Het stuiten van de verjaring van een geldvordering hoe zit dat

Het stuiten van de verjaring van een geldvordering: hoe zit dat?

Door Puk Birnie | augustus 3, 2018

Onlangs behandelden wij al de uitspraak waarin de rechtbank oordeelde dat een bank niet aansprakelijk is als een rekeninghouder geld naar een verkeerde rekening overboekt. Deze vorm van onverschuldigde betaling valt onder de eigen verantwoordelijkheid. Op 18 juli 2018 deed de rechtbank Midden-Nederland wederom een uitspraak over de onverschuldigde betaling. Ditmaal met een iets andere…

Opgelet bij het ontbinden van overeenkomsten!

Opgelet bij het ontbinden van overeenkomsten!

Door Puk Birnie | juli 11, 2018

Het gebeurt dagelijks: het sluiten van overeenkomsten. Helaas ontstaan er ook problemen bij de uitvoering van overeenkomsten. Zo kan een aannemer slecht werk leveren, of een product niet voldoen aan de verwachtingen.  Veel mensen houden vast aan de gedachte dat men altijd de overeenkomst nog kan ontbinden. Toch werkt het in de praktijk niet zo.…