Schade aan bedrijfseigendommen: wie betaalt dat?

Het komt regelmatig voor dat werknemers bedrijfseigendommen in hun bezit hebben. Zo heeft een werknemer van een aannemer vaak een bus vol gereedschap, of een commercieel medewerker een laptop en telefoon van de zaak. Deze bedrijfseigendommen worden niet alleen onder werktijd, maar ook buiten werktijd gebruikt. Maar wat gebeurt er als er schade aan de bedrijfseigendommen ontstaat? Kan deze schade dan op de werknemer verhaald worden?
Schade aan bedrijfseigendommen wie betaalt dat
Schade tijdens werktijd: wie bepaalt, betaalt
Of schade aan bedrijfseigendommen door de werkgever of de werknemer moet worden betaald, is afhankelijk van het moment waarop de schade is ontstaan. Mocht een werknemer zich dus melden met een beschadigde telefoon of beschadigd gereedschap, is het eerst belangrijk om te bekijken wanneer de schade is ontstaan. Voor schade aan bedrijfseigendommen die ontstaan tijdens de werktijd, is de werknemer in principe niet aansprakelijk. De wet zegt het volgende hierover: “De werknemer die bij de uitvoering van de overeenkomst schade toebrengt aan de werkgever of aan een derde jegens wie de werkgever tot vergoeding van die schade is gehouden, is te dier zake niet jegens de werkgever aansprakelijk, tenzij de schade een gevolg is van zijn opzet of bewuste roekeloosheid.” (artikel 7:661 BW). Hieruit blijkt dat een werknemer schade in beginsel niet aan een werkgever hoeft te vergoeden, tenzij er sprake is van opzet of bewuste roekeloosheid.

Opzet of bewuste roekeloosheid
Als een werkgever meent dat er sprake is van opzet of bewuste roekeloosheid, moet hij dit aantonen. Dit blijkt in de praktijk nogal lastig. Er moet dan namelijk bewezen worden dat de werknemer een handeling verrichte, waarmee doelbewust schade werd veroorzaakt. Een succesvol beroep op opzet kan bijvoorbeeld slagen als er schade is ontstaan aan een auto, omdat de werknemer reed onder invloed. Als de werknemer hiervoor strafrechtelijk veroordeeld is, kun je aantonen dat er sprake is van opzet. In dat geval moet de werknemer zelf de schade vergoeden.

Als je als werkgever kunt aantonen dat de werknemer vóór het veroorzaken van schade wist dat zijn gedrag roekeloos was, is sprake van bewuste roekeloosheid. Ook dit is een lastige hobbel om te nemen. Toch kan in uitzonderlijke gevallen een beroep op bewuste roekeloosheid slagen. Een werkgever moet dan aan de hand van feiten aannemelijk maken dat de werknemer wist dat zijn handelen tot schade kon leiden, maar dat hij de eventuele gevolgen toch accepteerde. Een voorbeeld hiervan is dat een werkgever in geval van een verkeersongeval van een werknemer aantoont dat de werknemer vóór het ongeluk zeer agressief reed. In het verleden heeft de Hoge Raad in een dergelijke situatie geoordeeld dat de werknemer zich voor het ongeluk bewust was van zijn roekeloze gedrag, maar hij de eventuele gevolgen toch op de koop toe nam.

Toch is in de rechtspraak te zien dat werkgevers in veel gevallen niet zonder meer in het gelijk worden gesteld. Het blijft vaak lastig om opzet of bewuste roekeloosheid aan te tonen.

Schade buiten werktijd
Met schade aan bedrijfseigendommen die zijn ontstaan buiten werktijd ligt het wat genuanceerder.  Als de schade namelijk niet ontstaat tijdens de uitvoering van de werkzaamheden, kan de werknemer géén beroep doen op de hoofdregel van artikel 7:661 BW. Als de schade buiten werktijd ontstaat, kan de werknemer zelf aansprakelijk zijn voor de schade. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn als op zaterdag, onderweg naar de supermarkt, schade ontstaat aan een leaseauto. Of als een werknemer in zijn privétijd een klopboor gebruikt en deze kapot gaat. De schade die hierdoor ontstaat mag in rekening worden gebracht bij de werknemer. De schade is immers niet ontstaan bij de uitvoering van de arbeidsovereenkomst.

Toch vond de rechter ook wel eens dat een werknemer niet aansprakelijk was, ook al was de schade buiten werktijd ontstaan. Dit was bijvoorbeeld het geval bij een werkneemster wiens vriend onder invloed én zonder wetenschap van de werkneemster, de auto van de zaak van de werkneemster total loss reed. In dit geval was de rechter van mening dat de werkneemster de schade niet hoefde te vergoeden.

Werk- en privétijd lopen dus nogal eens door elkaar heen, waardoor het niet altijd duidelijk is wie de schade moet vergoeden. Bij een taxichauffeur bijvoorbeeld kan het zo zijn dat deze tussen verschillende ritten door naar huis mag rijden met de bedrijfsauto. Wie moet dan voor de kosten opdraaien, als tijdens die rit naar huis een ongeluk wordt veroorzaakt? De werkgever kan hiervoor toch aansprakelijk worden gehouden, ook al vindt het ongeluk feitelijk plaats buiten werktijd.

Kortom: niet alleen is belangrijk of de schade is ontstaan tijdens of buiten werktijd, maar ook welke overige omstandigheden er spelen. Wie er moet betalen, is niet altijd zwart-wit te beantwoorden.

Tip om discussies te voorkomen
Om in dergelijke gevallen discussies te voorkomen, is het handig om vooraf afspraken te maken over de kosten bij schade. Leg deze afspraken vervolgens schriftelijk vast in de arbeidsovereenkomst, een bruikleenovereenkomst/gebruikersovereenkomst of het personeelsreglement. Ook kan het zijn dat in de cao afwijkende afspraken zijn opgenomen. Het blijft dus altijd belangrijk om deze er ook bij te pakken.

Wil je weten of je in jouw geval schade kunt verhalen op je werknemer? Of wil je gedoe voorkomen en een goede overeenkomst laten opstellen?  Of heb je vragen over andere juridische zaken? Neem dan contact met mij op per e-mail vaneeden@legalmatters.com of telefonisch 088 – 6288 388. Ik help je graag verder!

Posted in ,

Charlotte van Eeden

Mis niets meer, ontvang wekelijks het laatste juridische nieuws!

Het retentierecht de feiten op een rijtje

Het retentierecht: de feiten op een rijtje

Door Michel Zaaijer | oktober 31, 2018

Hopelijk is het niet aan de orde van de dag, maar het komt bij jou als ondernemer vast wel eens voor dat een andere partij niet betaalt. Hoe los je dit nu op? Een mogelijke manier is het uitoefenen van het zogenaamde ‘retentierecht’. Wat dit precies is en welke stappen genomen moeten worden, legt onze…

Bestuurder BV handelt onrechtmatig wat nu

Bestuurder BV handelt onrechtmatig: wat nu?

Door Michel Zaaijer | augustus 22, 2018

Een BV kan aansprakelijk zijn voor schade omdat contractuele of wettelijke verplichtingen worden geschonden. Naast de BV kan de bestuurder achter de BV evengoed aansprakelijk zijn voor schade. Het gebeurt steeds vaker dat bij schade de bestuurder wordt aangesproken als diegene – gelet op zijn wettelijke taakuitoefening – onzorgvuldig of onbehoorlijk handelt. Als vast komt…

Duur parkeerplekje van € 4,20 naar € 300,-!

Duur parkeerplekje: van € 4,20 naar € 300,-!

Door Puk Birnie | november 14, 2018

Op 8 oktober deed de rechtbank Amsterdam uitspraak in een procedure over een parkeerboete. De rechter boog zich over de vragen of er een overeenkomst in de zin van artikel 6:217 BW was ontstaan, en of de bevoegdheid tot het opleggen van de hoge boete aangemerkt kon worden als een ‘oneerlijk beding’. Onze jurist civiel…

Jongetje van 9 raakt pink kwijt is school aansprakelijk

Jongetje van 9 raakt pink kwijt: is school aansprakelijk?

Door Puk Birnie | oktober 24, 2018

Op 10 juli 2018 deed de rechtbank Overijssel uitspraak in een zaak tussen de ouders van een jongetje van 9 en een basisschool. Tijdens het buitenspelen verloor het jongetje zijn pink na een ongeluk met een dichtgevallen putdeksel. De ouders vinden dat de school verantwoordelijk is voor het verliezen van de pink van het jongetje.…