Top 5 redenen voor een ontslag op staande voet

Top 5 redenen voor een ontslag op staande voet

Het roken van een jointje. Diefstal. Regelmatig te laat komen. Redenen voor een ontslag op staande voet? Dat hangt ervan af. Er worden strenge eisen gesteld aan een ontslag op staande voet. De gevolgen voor de werknemer zijn namelijk groot: geen loon en werk meer en geen recht op een WW-uitkering. De vijf belangrijkste redenen voor een ontslag op staande voet hebben we voor je op een rij gezet.

Top 5 redenen voor een ontslag op staande voet

Criteria ontslag op staande voet

Een ontslag op staande voet kan alleen worden gegeven als is voldaan aan strenge criteria:

- er moet sprake zijn van een dringende reden,

- het ontslag op staande voet moet onverwijld worden gegeven, en

- de dringende reden moet onverwijld worden meegedeeld aan de werknemer.

Maar wat is dan een dringende reden? Dat hangt af van de omstandigheden. Hieronder lees je de belangrijkste redenen voor een ontslag op staande voet.

1. Diefstal

Diefstal is de meest voor de hand liggende reden voor een ontslag op staande voet. In de wet wordt diefstal zelfs expliciet als dringende reden genoemd. Het is goed om te weten dat niet elke vorm van diefstal een ontslag op staande voet rechtvaardigt. Zo werd eind 2016 een medewerker van de Action op staande voet ontslagen omdat zij een zakje chips uit een winkelschap had opgegeten. Dit ontslag werd door de rechter van tafel geveegd, omdat het een veel te strenge maatregel was gezien de omstandigheden: een smetteloos dienstverband en de zware gevolgen van het ontslag. Bij zogenaamde bagateldelicten (diefstal van producten van geringe waarde) houdt een ontslag op staande voet niet snel stand.

Toch zijn er ook gevallen bekend waarbij een gering vergrijp wél een dringende reden opleverde. Een sprekend voorbeeld hiervan is een zaak uit 2000. Een schoonmaker werd betrapt op het eten van een zakje pinda’s in een vliegtuig en werd door de KLM op staande voet ontslagen. De rechter oordeelt dat in deze zaak en de omstandigheden ervan dat het ontslag terecht is gegeven.

Alle omstandigheden van het geval zijn in dit soort zaken van groot belang en ook de ernst van het vergrijp speelt een belangrijke rol. Het is van belang dat je als werkgever concreet bewijs hebt dat er sprake is van diefstal. Indien je een vermoeden hebt dat jouw werknemer zich schuldig maakt aan diefstal, dan is dat in het algemeen niet voldoende voor een ontslag op staande voet. Je moet dit ook kunnen aantonen. Bovendien moet je ook goed kijken naar lichtere maatregelen.

2. Regelmatig te laat komen

Als een werknemer regelmatig te laat komt, dan is dat echt heel vervelend. Je kunt niet op hem rekenen. Dit kan dan ook een dringende reden voor een ontslag op staande voet opleveren, met name wanneer het bedrijfsbelang wordt geschaad.

Het is van belang dat je als werkgever de oorzaak voor het te laat komen achterhaalt en de kwestie met de werknemer bespreekt. Een enkele keer te laat komen, zal in het algemeen geen ontslag op staande voet rechtvaardigen. Dit neemt niet weg dat het erg storend voor een werkgever en andere collega’s kan zijn als een werknemer met regelmaat te laat komt.

Je hebt een steviger dossier indien je disciplinaire maatregelen hebt getroffen voordat je de werknemer op staande voet hebt ontslagen. Denk hierbij aan een of meerdere officiële waarschuwingen, schorsing van de werknemer of het inhouden van loon voor de tijd dat de werknemer niet aanwezig is.

3. Werkweigering

Werkweigering is het zonder een goede reden hardnekkig weigeren van bepaalde werkzaamheden of een door een werkgever gegeven redelijke opdracht. Dit kan een dringende reden zijn voor een ontslag op staande voet. Maar niet elke vorm van werkweigering levert een dringende reden op. Zo kan een werknemer een goede reden hebben om het verrichten van bepaalde werkzaamheden te weigeren, bijvoorbeeld om medische redenen. Indien je met je werknemer gesteggel hebt over het weigeren van bepaalde werkzaamheden wegens medische redenen, dan kan een oordeel van het UWV mogelijk uitsluitsel geven.

4. Schending geheimhoudingsplicht

Indien een werknemer zijn geheimhoudingsplicht schendt dan kan dat een ontslag op staande voet rechtvaardigen. Het prijsgeven van vertrouwelijke informatie aan andere collega’s of derden kan jouw bedrijf immers behoorlijk schaden.

Dat de omstandigheden van het geval een belangrijke rol spelen, blijkt uit een verrassende uitspraak van het Gerechtshof Den Haag uit 2016. Het ging in deze zaak om een 56-jarige werknemer die als verpleegkundige in een ziekenhuis werkte en het patiëntendossier van een patiënt, die een (ver verwijderd) familielid van hem is, inziet. De werknemer heeft ontdekt dat de uiteindelijk overleden patiënt aan aids heeft geleden en heeft deze informatie met familieleden gedeeld. Het gerechtshof heeft geoordeeld dat het ernstig verwijtbaar handelen van de werknemer geen ontslag op staande voet rechtvaardigt omdat het ontslag op staande voet – gelet op de duur van het dienstverband, de leeftijd en het goed functioneren van de werknemer – een te zware maatregel is. Uiteindelijk heeft het gerechtshof de arbeidsovereenkomst wel ontbonden wegens het verwijtbaar handelen.

Het kan jou als werkgever na al dat procederen dus duur komen te staan indien blijkt dat de reden geen ontslag op staande voet rechtvaardigt. Zorg daarom dat je direct juridisch advies inwint als je een werknemer op staande voet wilt ontslaan.

5. Gebruik van alcohol of drugs

Het onder invloed van alcohol of drugs op de werkvloer verschijnen is voor de meeste werkgevers ontoelaatbaar. Houd er rekening mee dat alcohol- of drugsgebruik niet per definitie een dringende reden voor een ontslag op staande voet oplevert. Het gebruik van alcohol of drugs kan namelijk in de privésfeer voorkomen zonder dat dit de arbeidsrelatie raakt.

Het is raadzaam om als werkgever een duidelijk en transparant alcohol- en drugsbeleid te hanteren. Ook is het verstandig om de werknemer eerst een waarschuwing te geven en te wijzen op een ontslag op staande voet bij de volgende keer dat de werknemer op de werkvloer onder invloed is van alcohol of drugs. Het is van belang om te (laten) beoordelen of er sprake is van incidenteel gebruik of van een verslaving. Een verslaving aan alcohol of drugs wordt namelijk als een (chronische) ziekte beschouwd. Dit heeft tot gevolg dat je de werknemer in de gelegenheid moet stellen om te re-integreren.

Kan een werknemer het ontslag op staande voet aanvechten?

Ja dit kan, maar dit moet wel snel gebeuren. Een werknemer kan binnen twee maanden na het gegeven ontslag op staande voet een verzoekschrift indienen bij de rechter. Na deze twee maanden vervallen de rechten van de werknemer en kan hij het ontslag op staande voet niet meer aanvechten.

Wil je weten of je een geldig ontslag op staande voet kunt geven? Of heb je vragen naar aanleiding van dit artikel of over andere juridische zaken? Neem dan contact met mij op per e-mail saricanvanhees@legalmatters.com of telefonisch 088 – 628 388. Ik help je graag verder!

Werkgever spreekt finale kwijting af met frauderende werknemer hoe zit dat

Werkgever spreekt finale kwijting af met frauderende werknemer: wat nu?

Door Charlotte van Eeden | 19 sep 2018

Soms komen werkgever en werknemer samen tot de conclusie dat de samenwerking niet meer goed…

De reflexwerking van algemene voorwaarden

De reflexwerking van algemene voorwaarden

Door Matthijs Roos | 29 aug 2018

Consumenten worden in het Nederlandse recht goed beschermd. Zo kunnen consumenten ná het sluiten van…

Aannemingsovereenkomst vs. overeenkomst van opdracht

Aannemingsovereenkomst vs. overeenkomst van opdracht

Door Lizzy Jansen | 29 aug 2018

Als ondernemer kun je verschillende soorten overeenkomsten sluiten met andere partijen. Het is daarbij van…

Hoge Raad géén doorbetaling loon na ontslag op staande voet!

Hoge Raad: géén doorbetaling loon na ontslag op staande voet!

Door Jolien Mooij | 29 aug 2018

Bij een ontslag staande voet eindigt de arbeidsovereenkomst per direct en staakt de werkgever direct…

Werknemer ontslagen om onjuiste informatie op LinkedInprofiel mag dat

Werknemer ontslagen om onjuiste informatie op LinkedInprofiel: mag dat?

Door Daisy Kruijver | 22 aug 2018

LinkedIn is niet meer weg te denken uit de huidige moderne samenleving, waarin het gebruik…